Bloggeliv

You are currently browsing the archive for the Bloggeliv category.

Bloggelivet er hardt. Ikkje før har eg posta januardiktet, er det alt mars. Men her kjem no endeleg Margaret Atwoods

February

Winter. Time to eat fat
and watch hockey. In the pewter mornings, the cat,
a black fur sausage with yellow
Houdini eyes, jumps up on the bed and tries
to get onto my head. It’s his
way of telling whether or not I’m dead.
If I’m not, he wants to be scratched; if I am
He’ll think of something. He settles
on my chest, breathing his breath
of burped-up meat and musty sofas,
purring like a washboard. Some other tomcat,
not yet a capon, has been spraying our front door,
declaring war. It’s all about sex and territory,
which are what will finish us off
in the long run. Some cat owners around here
should snip a few testicles. If we wise
hominids were sensible, we’d do that too,
or eat our young, like sharks.
But it’s love that does us in. Over and over
again, He shoots, he scores! and famine
crouches in the bedsheets, ambushing the pulsing
eiderdown, and the windchill factor hits
thirty below, and pollution pours
out of our chimneys to keep us warm.
February, month of despair,
with a skewered heart in the centre.
I think dire thoughts, and lust for French fries
with a splash of vinegar.
Cat, enough of your greedy whining
and your small pink bumhole.
Off my face! You’re the life principle,
more or less, so get going
on a little optimism around here.
Get rid of death. Celebrate increase. Make it be spring.

Margaret Atwood: «February» (Morning in the Burned House 1995)

 

Rekordsein med månadens dikt, altså førre månads dikt, altså junidiktet. Dette diktet har eg etterkvart fått eit nært tilhøve til, ettersom eg òg prøvde meg på ei attdikting av dette til Joni Mitchell-tevlinga som eg nemnde i førre post. Grunna lita tid og dårleg nett, postar eg likevel ikkje mi omsetjing no. Her kjem altså originalversjonen, som Mitchell fyrst spelte inn på plata Clouds i 1969.

Both sides, now

Bows and flows of angel hair
And ice cream castles in the air
And feather canyons everywhere
I’ve looked at clouds that way

But now they only block the sun
They rain and snow on everyone
So many things I would have done
But clouds got in my way

I’ve looked at clouds from both sides now
From up and down, and still somehow
It’s cloud illusions I recall
I really don’t know clouds
At all

Moons and Junes and Ferris wheels
The dizzy dancing way you feel
As every fairy tale comes real
I’ve looked at love that way

But now it’s just another show
You leave «em laughing when you go
And if you care, don’t let them know
Don’t give yourself away

I’ve looked at love from both sides now
From give and take, and still somehow
It’s love’s illusions I recall
I really don’t know love
At all

Tears and fears and feeling proud
To say «I love you» right out loud
Dreams and schemes and circus crowds
I’ve looked at life that way

Oh but now old friends are acting strange
They shake their heads, they say I’ve changed
Well something’s lost but something’s gained
In living every day

I’ve looked at life from both sides now
From win and lose and still somehow
It’s life’s illusions I recall
I really don’t know life
At all

I’ve looked at life from both sides now
From up and down and still somehow
It’s life’s illusions I recall
I really don’t know life
At all

Festivalen Bygdalarm har hatt tevling om beste Joni Mitchell-omdikting og jamen vann eg ikkje! Eg har omsett og omdikta Mitchell sin newyorkske «Chelsea Morning» til jostedalske «Sognamorgon». Les om det her hjå NRK Sogn og Fjordane og her hjå Bygdalarm.

Min versjon av songen ligg til venstre nedanfor, Joni Mitchell sin original til høgre. Det er mykje som kan seiast om Mitchells finurlege rimmønster, bokstavrim og rytmikk, og det skal eg gjere ein annan gong.

Sognamorgon

Stod opp
det var ein sognamorgon,
og det fyrste eg vart vâr
var ein tone utfor glaset,
der i lufti still og klar
kom han ringlande
frå storbreen,
frå gjøl og over rindar 
Woke up
it was a Chelsea morning, 

and the first thing that I heard
Was a song outside my window, 
and the traffic wrote the words
It came a-reeling up
like Christmas bells,

and rapping up like pipes and drums
Å kan du bli
Lat dagen vår gli
Natti kjem med austavindar

Stod opp
det var ein sognamorgon,
og det fyrste som eg såg
var ei sol nett bak gardina,
og ein regnboge som låg
over bleik tapet
med fargespel,
purpur, koboltblått og sitrus

Å kan du bli
Lat dagen vår gli
Kvart sekund er sol og sirkus

Og gardina opnar seg
og gjev eit dagsportrett:
I kvar bjørkekrull
er grøne rom
Ein jonsokblom
Ein sommar som
ventar på å bli sett

Oh, won’t you stay
We’ll put on the day
And we’ll wear it ’till the night comes

Woke up
it was a Chelsea morning, 
and the first thing that I saw 
Was the sun through yellow curtains,
and a rainbow on the wall
Blue, red, green and gold
to welcome you,
crimson crystal beads to beckon

Oh, won’t you stay
We’ll put on the day
There’s a sun show every second

Now the curtain opens on
a portrait of today
And the streets are paved
with passersby
And pigeons fly
And papers lie
Waiting to blow away

Stod opp
det var ein sognamorgon,
og det fyrste eg forsto
var at hellekaker venta,
og espresso heit som glo
Eplesyltety
og rømme skein
i gull med morgonsoli

Å kan du bli
Lat dagen vår gli
Me skal bruka verb i notid

Når gardina dreg seg att
og regnbogen forsvinn
skal eg gje deg ljos om det er natt
og dagen att
og sommar att
om du kan vera min
Fine guten, kan du
stå opp i ein sognamorgon?

Woke up
it was a Chelsea morning, 
and the first thing that I knew
There was milk and toast and honey 
and a bowl of oranges, too
And the sun poured in
like butterscotch 
and stuck to all my senses

Oh, won’t you stay
We’ll put on the day
And we’ll talk in present tenses

When the curtain closes and
the rainbow runs away
I will bring you incense owls by night
By candlelight
By jewel-light
If only you will stay
Pretty baby, won’t you
Wake up, it’s a Chelsea morning

 

Songen ser elles finare ut sett opp på denne måten:

Stod opp, det var ein sognamorgon,
og det fyrste eg vart vâr
var ein tone utfor glaset,
der i lufti still og klar
kom han ringlande frå storbreen,
frå gjøl og over rindar

Å kan du bli
Lat dagen vår gli
Natti kjem med austavindar

Stod opp, det var ein sognamorgon,
og det fyrste som eg såg
var ei sol nett bak gardina,
og ein regnboge som låg
over bleik tapet med fargespel,
purpur, koboltblått og sitrus

Å kan du bli
Lat dagen vår gli
Kvart sekund er sol og sirkus

Og gardina opnar seg og gjev eit dagsportrett:
I kvar bjørkekrull er grøne rom
Ein jonsokblom
Ein sommar som
ventar på å bli sett

Stod opp, det var ein sognamorgon,
og det fyrste eg forsto
var at hellekaker venta, og espresso heit som glo
Eplesyltety og rømme skein
i gull med morgonsoli

Å kan du bli
Lat dagen vår gli
Me skal bruka verb i notid

Når gardina dreg seg att og regnbogen forsvinn
skal eg gje deg ljos om det er natt
og dagen att
og sommar att
om du kan vera min
Fine guten, kan du
stå opp i ein sognamorgon?

Oj. Eg gløymde augustdiktet. Og så tenkte eg at det kunne eg gå forbi i stille. Men så skjer dette. Så då lyt det augustpoesi til. Kor mykje a-ha si plate East of the sun west of the moon hadde å seie for norsk bygdeutvikling då ho kom i 1990, veit me jo ikkje.

Frå den nestbeste plata til a-ha, altså:

Early morning
Eight o’clock precise
I see the lonely August sun arise

Say you know
You will
Move me like you do

Out on the fields
I’m waiting the whole night through
Early morning
Early morning

Ran the whole way
Down to the tracks
Through the doorway
Then a last look back

Say you know
You will
Save me like you do

Out on the fields
I’ve waited the whole night through
Early morning
Early morning

I climbed all the stairways
To find the rooftop clear
Got the shotgun lying with me here

Say you know
You will
Move me like you do

Out on the fields
You know how it feels
Early morning, early morning

Early morning
Eight o’clock precise

Blankt

«Da jeg ser tiden 59,0, er det helt blankt i hodet», sa symjaren Ingvild Snildal i går etter å ha gjort det uskarpt på favorittdistansen 100 meter butterfly i OL.

I det eg vil karakterisere som ein blank augneblink forstod eg at doktoravhandling skriv ein ikkje mellom slaga, ikkje mellom noko som helst; berre i eitt. Avisa Nationen har såleis vore så greie å gje meg to månader kommentarpermisjon, så no vert denne bloggen endå tommare enn vanleg i ein periode.

Men månadsdikta held fram.

Denne bloggen er så forsømd at no er òg månadens dikt for mars forsømt. Men aldri så gale er det godt for noko. Hadde eg ikkje gløymt marsdiktet, hadde eg ikkje blogga diktet nedanfor, for det var ikkje før no i helga at eg las Tomas Tranströmer for fyrste gong. Laurdagskvelden fekk eg ei fin utgjeving av hans samla dikt av nokre fine folk. Tranströmer fekk nobelprisen i litteratur i fjor. I 1990 fekk han slag og afasi, men òg etter slaget har han skrive mykje flott.

Diktet nedanfor er gjeve ut for lenge sidan, i 1966, då Tranströmer var 35 år. Det handlar om tid og historie på ein måte som òg gjer det høveleg åt ein nokså nyslegen førtiåring, altså meg. Noko i diktet er vanskeleg og tidkrevjande. Særleg krev kanskje III og IV ein annan lesar enn meg, medan I, II og V er lettare, eller gjev meg meir. Og kva med biletbruken? Menneske, anonyme som risgryn. Og den attgløymde avisa, full av hendingar, som eldest av regn og sol og som snart er på veg til å bli eit kålhovud, sameint med jorda. Nett som eit minne sakte vert endra til deg sjølv.

Om historien

I

En dag i mars går jag ner till sjön och lyssnar.
Isen är lika blå som himlen. Den bryter upp under solen.
Solen som också viskar i en mikrofon under istäcket.
Det kluckar och jäser. Och någon tycks ruska ett lakan
långt ute.
Alltihop liknar Historien: vårt NU. Vi är nedsänkta,
vi lyssnar.

II

Konferenser som flygande öar så nära att störta…
Sedan: en lång darrande bro av kompromisser.
Där ska hela trafiken gå, under stjärnorna,
under de oföddas bleka ansikten,
utkastade i tomrummet, anonyma som risgryn.

III

Goethe reste i Afrika 1926 förklädd til Gide och såg allt.
Några ansikten blir tydligare av allt de får se efter döden.
När dagsnyheterna från Algeriet lästes upp
framträdde ett stort hus där alla fönster var mörklagda,
alla utom ett. Och där såg man Dreyfus» ansikte.

IV

Radikal og Reaktionär lever tilsammans som i ett
olykcligt äktenskap,
formade av varann, beroende av varann.
Men vi som är deras barn måste bryta oss loss.
Varje problem ropar på sitt eget språk.
Gå som en spårhund där sanningen trampade!

V

Ute i terrängen inte långt från bebyggelsen
ligger sedan månader en kvarglömd tidning, full av
händelser.
Den åldras genom nätter och dagar i regn och sol,
på väg att bli en planta, ett kålhuvud, på väg att förenas
med marken.
Liksom ett minne långsamt förvandlas till dig själv.

(Frå Klanger och spår, 1966)